Matiyu 13

Mǝn ngani badǝre

(Mar 4.1-9; Luk 8.4-8)

1 Gasi ni Yesu ɗǝl gip bomi, kan tǝ ri dǝm bi bar ɓula'i. 2 Ar ni mbarǝm na womti gandǝl tika, kan tǝ to gip kungǝlǝn jǝkat mal tǝ dǝm gipi, ar ni mbarǝm kup dlǝr bi ɓula'i. 3 Yesu yari wur bar na womti, na misali tǝ wule. <<Mǝn kǝn gon ra ri gip kǝn gǝs kǝ ngani badǝre. 4 Tǝ gip ngani badǝri ituwi, ar ni badǝri jen ro den tǝpe kan yatl ba ɗir ɗamika. 5 Badǝri jen ba ro den atl kan ra den sǝla, kan ba yatl bǝle-bǝle domici atl ra lasi hoyi da'a. 6 Ama nan pǝt mato, ar ni badǝri kerka kan ba konka, domici wi ra na tlǝrti hoyi da'a. 7 Kan badǝri jen ba ro gip lundume, nan wu naro kan lundumi ba tla wurka. 8 Eso, ar ni badǝri jen ro den ho bar atli, kan ba yetli ar ba bi ge, geyi jeno hauya nantam, jeno hauya myakan jen eso hauya nǝm na kutl. 9 Muntu kan na kǝm kumiwo, naa tǝ kumi!>>

Argontu kem a shirǝm na misali gwa

(Mar 4.10-12; Luk 8.9,10)

10 Ar ni mir mǝn kulci kar ti wul ti'e <<imnu kǝ shirǝm na mbarǝm na ngashi den bar jen we?>>

11 Yesu nǝmi wur tǝ wule, <<Kǝno bi in momi sǝrri kǝ mulki kǝ to yamka, ama wiwo bi wur da'a. 12 Muntu kan ra na baro baa mbǝli ti ra, ti zam ra naari. Muntu kan ra na bar da ngapo, ba nǝm nye jem tu kan tǝra narika gwa. 13 Argon tu kem A shirǝm nan wur na ngashi den bar jen gwa ni'e, <Ko wu zhit ma, wii shin da'a, ko wu kar na kǝmma, wii kum ko wu mom argon tu ba yari gwa da'a.> 14 Den wur ni shirǝm kǝ mǝn yari shirǝm kǝ Yam Ishaya laa'i e,

<Wii pi ta kumi

ama wii mom da'a,

eso wii pi ta zhiti

ama wii shin da'a ko njem.

15 Domici mbatl kǝ mbarǝm ju raka na lati,

wu kesh kǝm gǝzǝn kawi bǝse wu kumi,

wu le ger gǝzǝn kawi

bǝse wu shin na ger gǝzǝni wu pa kum na kǝm gǝzǝni.

Ra'untuwo, ger gǝzǝn ba shin da'a,

ko wu kum na kǝm gǝzǝni,

kǝ dǝ mbatl gǝzǝn pǝn wu pal karǝm

a warke wur ra.> 16 Ama kǝn mǝn albarka ni domici ger gin ba shini, eso kǝm gin ba kumi. 17 Na ho bi ni a yari ine, mǝn yari shirǝm kǝ Yam na mǝn pitǝn dlat na womti ndu shini argon tu kǝn den shini gwa, ama wu shin da'a, wu pa ndu kumi argon tu kǝn den kumi gwa, ama wu kum da'a.>>

Argon tu shirǝm kǝ ngani bari ba pi nufi gwa

(Mar 4.13-20; Luk 8.11-15)

18 <<Kum ni argon tu misali kǝ mǝn ngani kǝn tu ba shirǝm deni gwa. 19 Muntu kum shirǝm kǝ Yam kan tǝ mom kandayi dawo, Shetan mǝn ɗasi tu'i baa ɗir tǝ tus argon tu kan ngani gip mbatl gǝska gwa. Muntu ni'e badǝr tu kan nda den tǝp gwa. 20 Badǝr tu kan nda den alt kan ra den sǝla wo, ti ni'e, muntu kan na kumi shirǝm kǝ Yamo, se tǝ nǝm na ghol mbatli. 21 Ama nan tǝ ra na tlǝrti dawo, tǝ daɗe da'a. Wokoci tu ghuntǝn ko kumi dli zam ti den shirǝm kǝ Yamo, se tǝ za tǝpka. 22 Badǝr tu kan nda gip lundumo, ti ni'e mbarǝm tu kan kum shirǝm kǝ Yami, ama damtǝn kǝ atl na ndu'i bar kǝ am tlaa shirǝmika, kan shirǝmi i mani pi ti ho bar da'a. 23 Baɗǝr tu kan nda den ho atl ngapo, ti ni'e mbarǝm tu kan kum shirǝm kǝ Yam na momi argon tu shirǝmi yari gwa. Tǝ pi mbap nari tǝ gǝr mimir gucipi hauya nantam (100), gono hauya myakan, (60) gon ngapo hauya nǝm na kutl (30).>>

Jir gip alkama

24 Ar ni Yesu pa yari wur shirǝm es'e, <<Mulki kǝ Yam nǝra wule mbarǝm tu kan ngani ho badǝr gip kǝn gǝs gwa. 25 Nan mbarǝm kup den umuro, ar ni mǝn nge gǝs ri ngani badǝr jir gip kǝn alkamayi, kan tǝ ndara won gǝsi. 26 Nan alkamayi nar den ɗǝli gamo, ar ni jiri ma tli tori. 27 Ar ni ga zher kǝ Babomi ri wul ti'e <Babomi, ho badǝr ni mǝ ngani gip kǝn gi da'aya? Im ni jir pa yetl gipi we?> 28 Ar ni Babomi bali wur'e <Mǝn nge gǝn ni pi untu.> Ar ni ga zher gǝsi wul ti'e, <Kǝ ndu mǝ ri tus jiri kaya?> 29 Ama Babomi wul wur'e, <O'o,> den tusi jiri kawo, ki tuska na alkamayi. 30 Za ni wu nar tare ar ri gas rǝshi. Wokoci tani a yari mǝn rǝshi kǝni'e wu pare tloyi jiri wu ɓalka ɗap-ɗap kǝ dǝ keri ka, kan alkamayi ngapo dǝ ri ɓindika.>>

Shirǝm den ge mastad

(Mar 4.30-32; Luk 13.18-21)

31 Yesu pa shirǝm nan wur na misali tǝ wule, <<Mulki kǝ Yamo ar nǝra wule ge mastad[a], kan mbarǝm gon pǝn kan tǝ ngani gip kǝn gǝs gwa. 32 Kup na ar ni'e heli gip badǝr kup, ama ti ni tǝ naro, ar ba man nami mir kini, ar ba ɓo am har dǝ yatl zam ba tu'i bin gǝzǝn den ami.>>

Misali kǝ Yisti

33 Yesu pa yari wur shirǝm gon es tǝ wule, <<Mulki kǝ Yamo ar ni wule yisti, muntu kan nagǝr gon kushkǝli gip ɗapti shandǝr myakan kan ba nga ɗaptiyi kup gwa.>>

Yesu shirǝm na misali

(Mar 4.33,34)

34 Shirǝm ju kup Yesu yari domtǝn kǝ mbarǝmi wo, tǝ yari wur na misali den bar jeni. 35 Bar ju pi ni kup kandatu mǝn yari shirǝm kǝ Yam Ishaya yari gwa'e,

<<Aa shirǝm nan wur na misali den bar jeni,

aa yari wur argon tu kan ra na ghuuni terka na ne gǝs kǝ pi atl kundǝrǝndlip gwa.>>

Argon tu shirǝm den jir gip alkama ba pi nufi gwa

36 Ar ni Yesu za domtǝn kǝ mbarǝmi tǝ te gip bomi. Kan mir mǝn kulci karti ba ɗir kar ti wu wule, <<Yari mi kanda kǝ jir kǝ gip kǝn tu ngapi.>>

37 Tǝ nǝmi wur tǝ wule, <<Muntu kan ngani ho badǝriwo, ti ni'e Nya Mbarǝme. 38 Kǝni ngapo arni'e atl kundǝrǝndlip, ho badǝriwo wi ni'e mimir kǝ mulki kǝ yami. Jiri ngapo wi ni'e mimir kǝ mǝn ɗasi tu tu. 39 Kano mǝn nge gǝn kan ngani jiri ni'e shetan. Wokoci rǝshi ni'e patǝn kǝ atl kundǝrǝndlip. Mǝn rǝshi kǝni ni'e mir mǝn kartǝn kǝ Yami.

40 Wule kandatu ba dom jir dǝ keri kawo, untu patǝn kǝ atl kundǝrǝndlip baa nǝra. 41 Nya Mbarǝm baa kar mir mǝn kartǝn gǝsi wu dom bar ju kup ba kem mbarǝm kǝ pi warwat pitǝn gwa, na mǝn pi wani bari, dǝ ɗǝli wurka gip mulki kǝ yami. 42 Dǝ la wur te gip bom kǝ utuka. Barta ni wi kul na ngasi kur bi. 43 Mǝn pitǝn dlat ngapo wi cir wule pǝt gip mulki kǝ Bazini. Muntu kup na kǝm kumiwo, naa tǝ kumi.>>

Shirǝm den bar kǝ am kan ra na ghuuni gwa

44 <<Mulki kǝ Yamo wule bar kǝ am ni kan ghundǝrika gip kǝn gwa. Mbarǝm ni zamo, se tǝ ri ghundǝrika gip kǝni esi, na ghol mbatl gǝsi kan tǝ wur argon tu tǝra narika kup, kan tǝ wur kǝni.>>

Shirǝm den tat mǝn wurpi

45 <<Eso, mulki kǝ Yamo wule ba mǝn bar pǝtni ar ra, mǝn ngeni zo tat ju ba wurka gwa. 46 Nan tǝ zam zo tat mǝn wurpi hoyiwo, se tǝ ri wur argon tu kup tǝra nari ka gwa kan tǝ wur tati.>>

Shirǝm den shar nǝmi kose

47 <<Eso, mulki kǝ Yamo wule, zan shar nǝmi kos ni ar ra, kan la gip mal dǝ nǝm ko gonge badǝr kos gwa. 48 Nan wu dǝl shari tor bishidi la'i na koso, ar ni mǝn nǝmi kosi dǝm kan wu zǝzar ho kos wu wi gip shari, kan munju kos ni dawo wu wika. 49 Untuni ar baa dǝm gas patǝn kǝ atl kundǝrǝndlip. Mir mǝn kartǝn kǝ Yam baa ɗǝli mǝn ɗasi tuka gip mǝn pitǝn dlat, 50 wu la mǝn ɗasi tu'i te gip bom utuka, lasi ni wi kul na ngasi kur bi.>>

Gus bar na pel bari

51 Yesu ngen momi kar wur tǝ wule,<<Kǝ mani momi bar ju kup a kulci in gwa wa?>> Ar ni wu nǝmi ti wu wule, <<Aan.>>

52 Ar ni tǝ wul wur'e, <<Ra untuwo, kup mǝn kulci mbarǝm den kulci kǝ Musa nan zam kulci den mulki kǝ yamo, ti ni wule babom tu kan ɗǝli bar kǝ am gǝs peli na gusi gwa.>>

Ba shin nartǝn kǝ mǝn yari shirǝm kǝ Yam gip bǝn gǝs da'a

(Mar 6.1-6; Luk 4.16-30)

53 Nan Yesu pa'i yari shirǝm den bar juwo, ar ni tǝ za lasi. 54 Tǝ pal su Nazarat ka, bǝn gǝsi. Ar ni tǝ nǝmi kulci mbarǝm gip bom domtǝn gǝzǝni, kano ko gonge gǝzǝn ba nǝm bi na am wu wule, <<Ako ni tǝ zam bopya na bar kǝ dlǝkǝntǝn juwe?>>

55 Ti nya kapinta tu ni diya? Eso nas ni'e, Maryamu da'aya? Kan mir ezǝn ni'e ga Yakubu na Isubu na Saminu na Yahuda diya? 56 Mir ezǝn mǝtli eso, mǝn ra nan wur diya? Akoni mbarǝn kǝn zam bopya na bar kǝ dlǝkǝntǝn ju kam? 57 Ar ni lo ci wur den ti. Ama Yesu wul wur'e, <<Ba ɗǝɗa mǝn yari shirǝm kǝ Yam ko ako ama bat na bǝn gǝs na gip bom gǝsi.>>

58 Lasiwo, Yesu pi bar kǝ dlǝkǝntǝn womti da'a domici kǝ holi ngǝshtǝn gǝzǝn den Yami.

<- Matiyu 12 Matiyu 14 ->